در شرایطی که بازار ارز و چشمانداز اقتصادی کشور تحتتأثیر تحولات سیاسی و بینالمللی قرار دارد، شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی امروز پیشنویس قطعنامهای را که از سوی سه کشور اروپایی فرانسه، آلمان و انگلیس با همراهی آمریکا ارائه شده بود، به تصویب رساند؛ اقدامی که میتواند بر فضای اقتصادی و انتظارات بازارهای مالی ایران اثرگذار باشد.
فشار سیاسی غرب و پیامدهای احتمالی برای بازار ارز
بر اساس اعلام منابع دیپلماتیک، این چهار کشور با فشار محور غربی تلاش کردهاند مأموریت آژانس برای گزارشدهی درباره بخشهایی از برنامه هستهای ایران را تمدید کنند. این در حالی است که تهران پیشتر نسبت به هرگونه اقدام خصمانه در شورای حکام هشدار داده بود.
طبق گزارشها، از میان ۳۵ عضو شورای حکام، ۱۹ کشور به این قطعنامه رأی مثبت، ۳ کشور روسیه، چین و نیجر رأی مخالف و ۱۲ کشور رأی ممتنع دادند. این ترکیب آرا نشان میدهد فشارهای سیاسی علیه ایران بار دیگر در قالب ابزارهای فنی آژانس دنبال شده است؛ اقدامی که معمولاً با واکنش بازار ارز و انتظارات تورمی همراه میشود.
چشمانداز اقتصادی؛ از روابط تجاری تا انتظارات تورمی
سفیر انگلیس در آژانس ضمن طرح ادعاهایی علیه ایران اعلام کرده است که این قطعنامه «تعهدات جدیدی» برای تهران ایجاد نمیکند و تنها «ماموریت گزارشدهی آژانس» را شفافتر میسازد؛ ادعایی که بدون اشاره به خروج یکجانبه آمریکا از برجام و عدم اجرای تعهدات اروپاییها مطرح شده است.
این قطعنامه در حالی تصویب میشود که کارشناسان اقتصادی معتقدند هرگونه تشدید تنش میان ایران و غرب، بهویژه در حوزه هستهای، میتواند بر نرخ ارز، روابط تجاری، مبادلات نفتی و فضای سرمایهگذاری اثرگذار باشد. همچنین بنبست در مسیر مذاکرات هستهای معمولاً موجب افزایش انتظارات تورمی و بیثباتی در بازارهای مالی داخلی میشود.
به گفته تحلیلگران، بازگشت آژانس به الگوی گزارشدهی پیش از برجام، در واقع میتواند نشانهای از سختتر شدن رویکرد غرب باشد؛ موضوعی که باید آثار آن در بازار ارز، بودجه، صادرات نفت و دسترسیهای بینالمللی ایران مورد ارزیابی قرار گیرد.
