بر اساس سیاستهای جدید دولت پزشکیان، یارانه نقدی خانوارهای پردرآمد تا پایان سال ۱۴۰۴ بهطور کامل قطع خواهد شد تا منابع آن به طرحهای حمایتی مانند کالابرگ و مستمری مددجویان اختصاص یابد. از تیر تا مرداد ۱۴۰۴، یارانه حدود ۳ میلیون نفر، عمدتاً از دهکهای ۴ تا ۹، قطع شد و تعداد یارانهبگیران از ۴۹.۶۴ میلیون به ۴۶.۵۸ میلیون نفر کاهش یافت. این حذف شامل برخی بازنشستگان و فرهنگیان نیز شده که به دلیل تراکنشهای بانکی بالا یا هزینههای درمانی سنگین از لیست یارانهبگیران خارج شدهاند.
معیارهای جدید دهکبندی در ۱۴۰۴
دهکبندی خانوارها هر شش ماه بازبینی میشود و در سال ۱۴۰۴ علاوه بر درآمد سالانه، هزینهها و تراکنشهای بانکی ماهانه نیز ملاک قرار گرفته است:
-
سقف درآمد سالانه: ۳۰ میلیون تومان برای خانوارهای تکنفره و ۶۰ میلیون تومان برای خانوارهای پنجنفره.
-
تراکنشهای بانکی: خانوارهایی با سرانه هزینه ماهانه بیش از ۱۰ میلیون تومان یا تراکنشهای بانکی ۵۰ تا ۱۰۰ میلیون تومان (بسته به تعداد اعضای خانوار) از دهکهای پردرآمد محسوب شده و یارانهشان قطع میشود.
با این حال، هزینههای مسکن مستأجران در این محاسبات لحاظ نمیشود و نگرانیها درباره حذف اشتباه یارانه کمدرآمدها به دلیل هزینههای درمانی یا شهریه دانشگاه برطرف شده است.
اعتراضات و راهکارهای پیگیری
حذف یارانه برخی اقشار متوسط، از جمله بازنشستگان و فرهنگیان، اعتراضات زیادی را به دنبال داشته است. معترضان میتوانند از طریق سامانه my.gov.ir اعتراض خود را ثبت کنند. دولت تأکید دارد که این تغییرات برای هدفمند کردن یارانهها و حمایت از دهکهای پایینتر انجام میشود.
میزان یارانههای کنونی
در حال حاضر، یارانه نقدی برای دهکهای اول تا سوم ۴۰۰,۰۰۰ تومان و برای دهکهای چهارم تا هفتم ۳۰۰,۰۰۰ تومان به ازای هر نفر در ماه است. دهکهای هشتم تا دهم بهتدریج از دریافت یارانه حذف خواهند شد.
چالشها و چشمانداز
این سیاست جدید با هدف تخصیص منابع به نیازمندان واقعی اجرا میشود، اما حذف گسترده یارانهها ممکن است فشار مالی بر اقشار متوسط را افزایش دهد. موفقیت این طرح به شفافیت در اجرا، نظارت دقیق و رسیدگی سریع به اعتراضات بستگی دارد.
