به گزارش خبرنگار مهر، احمد صدری، مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، شنبه شب در آئین رمضان خوانی هرمزگان با اشاره به جایگاه ویژه موسیقی در آئینهای مختلف، به ویژه در ماه مبارک رمضان، بر لزوم بهرهبرداری از میراث موسیقایی اقوام مختلف ایران تأکید کرد.
وی افزود: موسیقی در فرهنگ ایرانی همواره بخش جداییناپذیر از مناسبتهای دینی و اجتماعی بوده و تأثیر عمیقی در ارتباط انسانها با محیط پیرامونی خود دارد.
صدری همچنین گفت: موسیقی نه تنها در برگزاری مراسم مذهبی همچون رمضانخوانی و سحریخوانی، بلکه در تمامی ابعاد زندگی ایرانیان، از تولد تا مرگ، نقش حیاتی داشته است.
وی افزود: در مناطق مختلف ایران، موسیقی به شکلی خاص و متناسب با ویژگیهای فرهنگی و تاریخی هر قوم شکل گرفته است. برای مثال، در منطقه کردستان با توجه به زبان و گویش خاص مردم این منطقه، ملودیها و لحنهای خاصی وجود دارد که در مراسم مختلف از جمله مراسمهای مذهبی و آئینی مورد استفاده قرار میگیرد. این امر نشاندهنده پیوند عمیق موسیقی با هویتهای قومی و فرهنگی ایران است.
مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین توضیح داد: در بسیاری از اقوام ایرانی، آئینهای مذهبی همچون رمضانخوانی با سازهای مختلف همراه است. برخی از این سازها ضربی و برخی دیگر ملودیک هستند.
صدری در این زمینه اظهار کرد: موسیقی در فرهنگ ایرانی به هیچ عنوان محدود به استفاده از سازهای خاص نیست. بلکه لحنها و کلمات خود به نوعی موسیقی محسوب میشوند. این همان اصولی است که فارابی در طبقهبندی موسیقی بیان کرده و انسان را اولین ساز در نظام موسیقایی معرفی کرده است.
وی در ادامه به تحول موسیقی اقوام و نقش آن در معاصر اشاره کرد و گفت: موسیقی اقوام ایرانی باید بهعنوان میراث فرهنگی، در راستای پیشرفتهای فرهنگی و هنری زمانه بهکار گرفته شود. موسیقی سنتی و آئینی تنها باید بهعنوان یک عنصر پژوهشی یا یادبود از گذشته نگریسته نشود. بلکه باید در کنار حفظ اصالتها، در تولیدات جدید هنری نیز بهکار گرفته شود. به ویژه در تولید آثار برای صدا و سیما یا در تولیدات صوتی و تصویری، میتوان از این ملودیها و ساختارهای موسیقیایی بهره برد.
صدری در ادامه با تأکید بر اهمیت خلاقیت در تولیدات جدید موسیقایی افزود: اگر بخواهیم از موسیقی اقوام بهطور مؤثر در عرصههای جدید هنری استفاده کنیم، باید به تغییر و تحول در این عرصهها توجه ویژه داشته باشیم. همانطور که در معماری ایرانی تحولاتی از دورههای اسلامی تا معاصر مشاهده میکنیم، موسیقی نیز باید از این تغییرات بهره برده و در قالبهای جدیدی همچون آهنگهای پیشواز سحریخوانی و موسیقیهای دیجیتال وارد عرصه شود.
مدیرکل دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین به ظرفیتهای بالقوه موسیقی اقوام در تولید آثار جدید اشاره کرد و گفت: اگر از این موسیقیها بهطور هوشمندانه استفاده کنیم، میتوانیم آثاری منحصر بهفرد تولید کنیم که هم اصالتهای گذشته را حفظ کند و هم با نیازهای امروزی هماهنگ باشد. بهعنوان مثال، تولید آهنگهای پیشواز برای برنامههای ویژه ماه رمضان، با استفاده از لحنهای اقوام مختلف ایران، میتواند تجربهای نو و پرمحتوا برای مخاطبان ایجاد کند.
وی در پایان سخنان خود تأکید کرد: این اقدامات باید در راستای تبدیل موسیقی اقوام از یک عنصر موضعی به یک بخش فرهنگی سیال و پویا صورت گیرد.
صدری اظهار کرد: حفظ اصالتهای موسیقایی در کنار استفاده از آنها در تولیدات معاصر، میتواند به غنای فرهنگی کشور کمک کرده و باعث معرفی هرچه بیشتر موسیقی اقوام ایرانی به جهانیان شود. امیدوارم که در آینده شاهد استفاده بهینهتری از این میراث فرهنگی در تولیدات هنری کشور باشیم و موسیقی اقوام در عرصههای مختلف هنری و فرهنگی حضوری فعال و مؤثر داشته باشد.
وی در پایان از هنرمندان و تولیدکنندگان موسیقی خواست تا با درک و توجه به ارزشهای موسیقی اقوام ایرانی، در راستای معرفی و توسعه آن در سطح بینالمللی تلاش کنند و آثار جدیدی در این زمینه خلق کنند.
